Recensie van de verhalenbundel: ‘Weertij‘ van Michelle van der Kind
Over vastlopende liefdes en een naderende ramp
Door Michiel van den Berg
In de opvolger van haar debuut Sea, seks & witlof neemt Michelle van der Kind de lezer mee naar een pension in de duinen, via een dijk verbonden met een dorpje. De locatie is niet nader aangeduid, het zou in de Kop van Noord-Holland kunnen zijn of op een Waddeneiland. Het is in elk geval een plek waar het voortdurend regent, stormt en onweert, terwijl de zee stijgt, waardoor het land overstroomt en het water tot aan de eerste verdieping van het pension komt.
Sommige verhalen spelen zich af na de overstroming. Wat doe je als er niet voldoende boten zijn, als al het voedsel op is, als er geen hulp op komst is? Van der Kind maakt zich geen illusies. Het is ieder voor zich. Alles wat kan varen wordt met list en geweld ingepikt. Getuige het openingsverhaal Toen het gebeurd was zijn ook huisdieren hun leven niet zeker.
‘Ik grijp de kleinste van de twee en houd hem in mijn vuist gevangen. Alleen het kopje steekt uit. Het verbaast me hoe zacht de veren aanvoelen, hoe fragiel het lijfje beweegt, hoe venijnig zijn snavel in mijn vinger pikt. Vloekend zet ik de parkiet terug en houd de kooi boven water.
‘Dag vogeltjes,’ fluister ik. Doei! Dan dompel ik de kooi met de parkieten en al onder.’
In de andere verhalen kondigt de waterramp zich aan. Er is een weervrouw die zich niet gehoord voelt. En in de haven arriveren vluchtelingen, begeerd door rijke mensen om thuis op te vangen als statussymbool, althans, dat is de ironische suggestie die Van der Kind oproept.
De meeste personages zijn trouwens helemaal niet bezig met de dreigende ramp. Ze zijn in beslag genomen door de liefde, die hun op verschillende manier ontglipt. Een meisje ziet zich na haar ontmaagding bedrogen. Een vrouw die niet weet wat ze met haarzelf aanmoet, krijgt foto’s van haar man en dochter die samen prachtige bergwandelingen maken. Een jonge vrouw bestiert sinds kort de dorpsbieb en haar vriend, een dichter, stelt voor een huis in het dorp te kopen. Ze reageert niet op zijn voorstel en hij loopt boos weg.
‘Pas toen ze hem in de richting van de nieuwbouwwijk zag verdwijnen, zijn handen diep weggestopt in de zakken van zijn jas, ontspande ze. Ingetogen fluitend begon ze het zandspoor dat zijn schoenen in de bibliotheek hadden achtergelaten op te dweilen en terwijl ze de mop over de gladde vloer zwiepte, mompelde ze het antwoord op zijn vraag voor zich uit.’
In nogal wat verhalen vervaagt de grens tussen werkelijkheid en verbeelding. Zo voelt een vrouw zich belaagd door ingebeelde insecten, denkt een man zijn overleden vrouw te zien en verbeeldt de weervrouw zich dat ze in een plant verandert. Wat mij betreft gebeurt dat vervagen van de grens tussen werkelijkheid en verbeelding te vaak en zijn dat niet de sterkste verhalen. Het gegeven van een apocalyptische watersnood is al vervreemdend genoeg.
De kracht van de schrijfster ligt meer bij het onderhuidse, het wringen van gevoelens, die ze knap weet op te roepen met concrete gebeurtenissen en dialogen. Dat doet ze in een heldere, kalme stijl.
In het verhaal Mission Impossible is het gedicht Afsluitdijk van M. Vasalis verweven, dat begint met het prachtige De bus rijdt als een kamer door de nacht. In het gedicht wordt omschreven hoe een reiziger zich weerspiegeld ziet in de ruit en tegelijk ook in de zee achter die ruit. Het gedicht is op die manier toepasselijk op de hele bundel.
Na lezing van de bundel vallen de overeenkomsten op tussen de wijze waarop de meeste personages gevangen lijken te zitten in hun (liefdes)leven en de passiviteit waarmee ze de naderende ramp tegemoet treden. Dat samenvallen van de kleine en de grote problematiek is mooi. De titel van de bundel lijkt hier ook aan te refereren. Het weertij is als eb en vloed elkaar aflossen: het kantelpunt in een schijnbaar onafwendbare beweging. Dit alles maakt van Weertij in al zijn bondigheid een rijke verhalenbundel.
Auteur: Michelle van der Kind
Titel: Weertij
Uitgeverij: Van Oorschot
1e druk: 2026
Uitvoering: paperback
ISBN: 978 9028 253100
Aantal pagina’s: 148
Laat een reactie achter